“We verliezen goud als we vrouwen in de overgang niet serieus nemen”

Over de overgang wordt weinig gesproken op de werkvloer, terwijl de meeste vrouwen en personen met eierstokken en/of een baarmoeder er vroeg of laat mee te maken krijgen. Sjarda Joemai, mindfulnesstrainer en oprichter van The Monkey Mind, weet uit eigen ervaring hoe ontregelend deze fase kan zijn. Haar missie: de overgang uit de taboesfeer halen en zorgen dat vrouwen zich weer gezien en gesteund voelen.
N.B.: De meeste vrouwen maken de overgang mee, maar niet alle. Ook andere mensen met eierstokken en een baarmoeder kunnen daarnaast door deze levensfase heengaan: denk daarbij aan transgender mannen, non-binaire mensen en intersekse mensen. Iemand kan ook tot meerdere van deze groepen tegelijk behoren. Daarom raden we aan om open te staan voor veel verschillende ervaringen.
“De overgang is geen einde. Het is een overgangsfase naar iets nieuws. Vrouwen boven de 40 zijn geen ‘afgeschreven’ personen, maar een bron van ervaring en kracht.”
Onzichtbare klachten, echte impact
De overgang gaat niet alleen over opvliegers. Mensen kunnen last krijgen van slecht slapen, concentratieproblemen, emoties die alle kanten op gaan, vergeetachtigheid of plotselinge onzekerheid. Sjarda: “Ik herkende mezelf soms niet meer. Maar niemand had me ooit verteld dat dát ook bij de overgang hoort.” Ze pleit voor meer kennis, ook bij professionals: “Als je niet weet wat er speelt, kun je geen passende steun bieden. Dat geldt voor collega’s, leidinggevenden én hulpverleners.”
Meer mildheid, minder moeten
Met haar workshops brengt Sjarda mindfulness samen met psycho-educatie. Ze helpt vrouwen om beter te begrijpen wat er in hun lichaam en hoofd gebeurt, zodat ze met meer mildheid naar zichzelf kunnen kijken. “Je hoeft niet alles te blijven doen zoals voorheen. Er is ruimte om je eigen identiteit en grenzen te herontdekken, zonder schuldgevoel.”
7 tips voor sociaal professionals en werkgevers
Wat kun je als professional of organisatie doen om de overgang bespreekbaar te maken en vrouwen te ondersteunen? Sjarda deelt zeven inzichten:
- Begin bij bewustzijn – Niet elk persoon weet dat diens klachten met de overgang te maken hebben.
- Normaliseer het gesprek – Laat het onderwerp terugkomen in werkoverleggen, HR-beleid of coaching.
- Let op signalen – Verminderde energie, onrust of concentratieproblemen kunnen tekenen zijn.
- Vermijd aannames – De overgang is geen vast patroon; ervaringen verschillen per persoon.
- Bied ruimte en flexibiliteit – Denk aan werktijden, rustmomenten of thuiswerken.
- Zorg voor representatie – Bespreek het onderwerp op een manier die inclusief is voor álle mensen in de overgang.
- Koester ervaring – Zie vrouwen en personen 40+ als waardevolle kennisdragers, niet als ‘lastige gevallen’.
Laat vrouwenkapitaal niet verloren gaan
Wat Sjarda vooral wil meegeven: onderschat vrouwen en andere personen in de overgang niet. “We zijn krachtig, wijs en ervaren. Maar we hebben soms even een andere benadering nodig. Als werkgevers daar ruimte voor maken, blijft die rijkdom behouden in de organisatie.”
Meer weten over Sjarda’s aanbod aan trainingen, workshops of werkwijze? Kijk op www.themonkeymind.eu. En volg Sjarda op LinkedIn, waar ze regelmatig alledaagse voorbeelden en tips geeft.