Update Kennisbank – Algoritmes, veiligheid en woondiscriminatie

Laatste update

De Kennisbank Diversiteit en Emancipatie van IDEM is een landelijke kennisbank met meer dan 48.000 beschrijvingen van documenten die betrekking hebben op het werkveld van IDEM: discriminatie, LHBTQIA+-emancipatie, inclusie en emancipatie man/vrouw. Hiermee willen we deze informatie beschikbaar maken voor iedereen die zich in deze onderwerpen verdiept. Voor studenten en scholieren, voor ambtenaren, docenten en schoolleiders, voor hulpverleners, zorgmanagers, voor politieagenten en jongerenwerkers. De Kennisbank wordt constant aangevuld met nieuwe titels van publicaties en onderzoeken. Maandelijks geven we een overzicht van nieuwe titels in de kennisbank.

Weerts, H. (2026). Algoritmes en Discriminatie. De (on)zin van kwantitatieve methodes voor het meten en voorkomen van discriminatie door de inzet van algoritmes. Eindhoven: Technische Universiteit Eindhoven.

Dit rapport onderzoekt in hoeverre kwantitatieve methodes kunnen helpen om discriminatie door algoritmes te meten en te voorkomen. Hoewel computerwetenschappers de afgelopen jaren diverse ‘eerlijkheidsmetrieken’ ontwikkelden, sluiten deze technisch ingestoken methodes niet altijd aan op de juridische discriminatietoets. De auteur benadrukt dat discriminatie geen puur technisch probleem is; technische optimalisaties zonder een diepere analyse van de grondoorzaken kunnen zelfs schadelijke interventies opleveren. Vooral het opsporen van indirect onderscheid blijft een grote uitdaging door bevooroordeelde historische data of een gebrekkige representatie van groepen. Het onderzoek pleit voor een interdisciplinaire samenwerking tussen data professionals en juristen om de kloof tussen technische keuzes en maatschappelijke impact te dichten. Klik hier voor meer informatie over deze publicatie in de Kennisbank. Klik hier voor meer informatie over deze publicatie in de Kennisbank.

Centraal Bureau voor de Statistiek (2026). Veiligheidsmonitor 2025. Den Haag / Heerlen: Centraal Bureau voor de Statistiek.

De vijftiende editie van de Veiligheidsmonitor laat zien dat het algemene onveiligheidsgevoel onder Nederlanders is gestegen naar 37 procent. Ruim 12 procent van de bevolking geeft aan in het afgelopen jaar discriminatie te hebben ervaren, waarbij ras of huidskleur de meest genoemde grond blijft. Opvallend is dat veel van deze ervaringen plaatsvinden op straat of in contact met professionals van instanties, zoals de overheid of de politie. Deze incidenten tasten de veiligheidsbeleving en het vertrouwen in de medemens aan, maar leiden zelden tot een officiële melding: slechts 11 procent van de slachtoffers stapte naar een instantie. Het rapport onderstreept hiermee de noodzaak voor blijvende aandacht voor respectloze behandeling en uitsluiting in de publieke ruimte. Klik hier voor meer informatie over deze publicatie in de Kennisbank. Klik hier voor meer informatie over deze publicatie in de Kennisbank.

Fiere, B., Oul Fakir, N., & Bekkering, D. (2025). Monitor discriminatie bij woningverhuur in de gemeente Rotterdam 2025. Rotterdam: RADAR.

Deze vierde monitor naar woondiscriminatie in Rotterdam toont aan dat er nog steeds een sterk vermoeden is van ongelijke behandeling op basis van etnische achtergrond. Uit mystery calls blijkt dat 38 procent van de verhuurbemiddelaars bereid is mee te werken aan discriminerende verzoeken van eigenaren, terwijl slechts een kwart dergelijke verzoeken resoluut afwijst. Daarnaast voldoet de transparantie van selectieprocedures nog niet aan de eisen van de Wet goed verhuurderschap; slechts 15 procent van de onderzochte bemiddelaars heeft de wettelijk verplichte werkwijze tegen discriminatie op hun website staan. De onderzoekers concluderen dat subjectieve criteria, zoals een ‘klik’ met de huurder, nog te vaak de doorslag geven, wat de kans op (indirecte) discriminatie vergroot. Klik hier voor meer informatie over deze publicatie in de Kennisbank.

Complete overzichten van de maandelijkse en meest recente toevoegingen aan de Kennisbank kun je hieronder downloaden.

Laatste nieuws